مخزن تصفیه آب

مخزن تصفیه آب یکی از قطعات مهم در بسیاری از دستگاه‌های تصفیه آب خانگی، به‌خصوص سیستم‌های اسمز معکوس (RO) است. این مخزن وظیفه ذخیره آب تصفیه‌شده را بر عهده دارد تا هنگام باز کردن شیر برداشت، آب موردنیاز بدون انتظار طولانی در اختیار مصرف‌کننده قرار بگیرد. انتخاب مخزن مناسب می‌تواند بر میزان آب قابل برداشت، فضای موردنیاز برای نصب و عملکرد کلی دستگاه تأثیر بگذارد.

اگر قصد خرید مخزن تصفیه آب را دارید، بهتر است پیش از انتخاب محصول با ظرفیت مخزن، ساختار داخلی، نوع اتصال، فشار هوای اولیه و سازگاری آن با دستگاه خود آشنا شوید. در فروشگاه تصفیه آب آبشار می‌توانید انواع قطعات و تجهیزات موردنیاز دستگاه‌های تصفیه آب را بررسی کنید و متناسب با نیاز سیستم خود برای تهیه مخزن اقدام کنید.

مخزن تصفیه آب چیست و چه کاربردی دارد؟

مخزن تصفیه آب محفظه‌ای برای نگهداری آب تصفیه‌شده است. در دستگاه‌های اسمز معکوس خانگی، آب پس از عبور از مراحل مختلف تصفیه و غشای ممبران، به‌تدریج وارد مخزن ذخیره می‌شود. زمانی که شیر برداشت باز می‌شود، فشار موجود در مخزن به خروج آب کمک می‌کند.

بسیاری از مخازن مورد استفاده در دستگاه‌های RO خانگی از نوع تحت فشار هستند. این مخازن معمولاً ساختاری دو بخشی دارند که در آن آب و هوای فشرده به کمک یک دیافراگم یا تیوپ انعطاف‌پذیر از یکدیگر جدا می‌شوند. با ورود آب تصفیه‌شده، فضای هوای داخل مخزن فشرده‌تر می‌شود و هنگام برداشت آب، همین فشار به خروج آب کمک می‌کند.

مهم‌ترین وظایف مخزن تصفیه آب عبارت‌اند از:

ذخیره آب تصفیه‌شده برای مصرف روزانه

فراهم کردن آب آماده برداشت بدون انتظار برای تولید لحظه‌ای دستگاه

تأمین فشار لازم برای انتقال آب ذخیره‌شده به شیر برداشت

کمک به پاسخ‌گویی دستگاه به مصرف‌های کوتاه‌مدت و ناگهانی

کاهش وابستگی مصرف‌کننده به سرعت تولید لحظه‌ای آب توسط ممبران

البته مخزن به‌تنهایی کیفیت تصفیه را افزایش نمی‌دهد؛ کیفیت آب به عملکرد فیلترها، ممبران، شرایط نگهداری و سلامت کل سیستم وابسته است.

انواع مخزن تصفیه آب

مخازن تصفیه آب بر اساس ساختار، جنس بدنه، نحوه نصب و ظرفیت به مدل‌های مختلفی تقسیم می‌شوند. شناخت این تفاوت‌ها به شما کمک می‌کند محصولی متناسب با دستگاه و فضای نصب انتخاب کنید.

۱. مخزن تحت فشار تصفیه آب

مخزن تحت فشار یکی از رایج‌ترین انواع مخزن در دستگاه‌های تصفیه آب خانگی اسمز معکوس است. این مخزن دارای محفظه‌ای برای آب و بخشی برای هوای فشرده است که به کمک دیافراگم یا تیوپ از هم جدا می‌شوند.

با تولید آب توسط دستگاه، آب به داخل مخزن وارد شده و هوای موجود در بخش دیگر فشرده می‌شود. هنگام باز کردن شیر برداشت، فشار هوا آب را به سمت خروجی هدایت می‌کند.

مزایای این مدل شامل موارد زیر است:

امکان ذخیره آب تصفیه‌شده

دسترسی سریع به آب هنگام مصرف

مناسب برای بسیاری از دستگاه‌های خانگی RO

عدم نیاز به پمپ جداگانه برای خروج آب ذخیره‌شده در شرایط عادی

عملکرد این مخزن به سلامت دیافراگم، فشار باد اولیه، کیفیت اتصالات و شرایط نصب وابسته است.

۲. مخزن فلزی تصفیه آب

در بسیاری از دستگاه‌های خانگی، مخازن تحت فشار دارای بدنه فلزی هستند. این بدنه معمولاً از جنس فولاد ساخته می‌شود و برای جلوگیری از تماس مستقیم آب با سطح فلز، از پوشش داخلی مناسب استفاده می‌شود.

در انتخاب مخزن فلزی باید به کیفیت پوشش داخلی، ساختار محفظه، کیفیت جوش‌ها و اتصالات و سازگاری مواد در تماس با آب آشامیدنی توجه کرد.

ظاهر فلزی به‌تنهایی تضمین‌کننده کیفیت یا بهداشتی بودن مخزن نیست؛ مشخصات تولیدکننده و مستندات مربوط به مواد در تماس با آب اهمیت بیشتری دارند.

۳. مخزن پلاستیکی تصفیه آب

برخی مخازن ذخیره آب از مواد پلیمری ساخته می‌شوند. وزن کمتر و مقاومت مناسب در برابر زنگ‌زدگی از ویژگی‌های احتمالی این نوع مخازن است.

با این حال، برای استفاده در سیستم تصفیه آب آشامیدنی باید اطمینان حاصل کنید که جنس مواد و ساختار مخزن برای نگهداری آب مناسب است. همه مخازن پلاستیکی برای استفاده تحت فشار طراحی نشده‌اند؛ بنابراین نباید مخزن معمولی ذخیره آب را به‌جای مخزن تحت فشار دستگاه RO استفاده کرد.

۴. مخزن عمودی و افقی

مخازن تصفیه آب از نظر شکل و نحوه قرارگیری نیز متفاوت‌اند.

مخزن افقی: این مدل معمولاً برای نصب زیر سینک کابینت طراحی می‌شود و سطح اتکای آن به‌صورت افقی است. در بسیاری از دستگاه‌های خانگی، مخازن افقی به دلیل ارتفاع کمتر کاربرد دارند.

مخزن عمودی: این مدل فضای نصب متفاوتی دارد و در برخی ظرفیت‌ها می‌تواند انتخاب مناسبی برای فضاهای دارای ارتفاع کافی باشد.

هنگام انتخاب، فقط ظرفیت مخزن را در نظر نگیرید؛ ابعاد واقعی، فضای لازم برای اتصالات و امکان دسترسی برای سرویس نیز اهمیت دارد.

ظرفیت مخزن تصفیه آب چقدر است؟

ظرفیت یکی از مهم‌ترین معیارهای خرید مخزن تصفیه آب است. مخازن با ظرفیت‌های مختلف تولید می‌شوند تا پاسخ‌گوی نیاز خانواده‌ها و دستگاه‌های متفاوت باشند.

اما نکته مهم این است که ظرفیت اسمی مخزن با مقدار آب قابل برداشت آن یکسان نیست.

برای مثال، ممکن است روی یک مخزن ظرفیت مشخصی درج شده باشد، اما حجم آبی که در شرایط واقعی می‌توانید از آن برداشت کنید کمتر از ظرفیت اسمی باشد. دلیل این موضوع وجود فضای هوای فشرده در مخزن و تغییر فشار آن هنگام پر و خالی شدن است.

میزان آب قابل برداشت یا حجم مفید به عوامل زیر بستگی دارد:

ظرفیت اسمی مخزن

فشار هوای اولیه

فشار آب ورودی به مخزن

فشار کاری دستگاه

طراحی داخلی و ساختار دیافراگم

شرایط نصب و سلامت مخزن

بنابراین هنگام مقایسه دو مخزن، بهتر است علاوه بر ظرفیت اسمی، اطلاعات مربوط به حجم قابل برداشت و شرایط آزمون سازنده را نیز بررسی کنید.

چه ظرفیتی برای دستگاه تصفیه آب مناسب است؟

انتخاب ظرفیت مناسب به تعداد افراد خانواده، میزان مصرف روزانه و فضای نصب بستگی دارد.

برای انتخاب بهتر به این موارد توجه کنید:

خانواده‌های کم‌جمعیت ممکن است با مخزن کوچک‌تر نیز نیاز روزانه خود را تأمین کنند.

خانواده‌های پرجمعیت معمولاً به حجم ذخیره بیشتری نیاز دارند.

اگر مصرف آب در بازه‌های زمانی کوتاه زیاد است، ظرفیت مفید مخزن اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

ظرفیت مخزن باید با توان تولید دستگاه و مشخصات پمپ و ممبران هماهنگ باشد.

فضای زیر سینک و ابعاد کابینت باید برای نصب مخزن کافی باشد.

بزرگ‌تر بودن مخزن همیشه به معنی انتخاب بهتر نیست. اگر دستگاه توان تولید آب متناسب با ظرفیت مخزن را نداشته باشد، ممکن است زمان بیشتری برای پر شدن آن لازم باشد.

فشار باد مخزن تصفیه آب چقدر باید باشد؟

مخازن تحت فشار تصفیه آب برای عملکرد صحیح به مقدار مشخصی فشار هوای اولیه نیاز دارند. این فشار در بخش هوای مخزن و از طریق شیر مخصوصی که معمولاً روی بدنه قرار دارد، بررسی می‌شود.

فشار باد اولیه باید بر اساس مشخصات سازنده مخزن و دستورالعمل دستگاه تنظیم شود. نمی‌توان یک عدد ثابت را برای تمام مخازن توصیه کرد؛ زیرا ظرفیت، طراحی داخلی و محدوده کاری محصولات ممکن است متفاوت باشد.

نکته مهم این است که فشار باد مخزن باید در شرایط مناسب اندازه‌گیری شود. برای بررسی دقیق فشار اولیه، مخزن باید از آب خالی شده باشد تا فشار آب باقی‌مانده بر نتیجه اندازه‌گیری تأثیر نگذارد.

علائم کم بودن فشار باد مخزن

کاهش حجم آب قابل برداشت

ضعیف شدن جریان آب خروجی از شیر برداشت

تخلیه سریع آب ذخیره‌شده

تغییر غیرعادی عملکرد مخزن هنگام پر و خالی شدن

علائم زیاد بودن فشار باد مخزن

اگر فشار اولیه بیش از مقدار توصیه‌شده باشد، ممکن است ورود آب به مخزن با مشکل مواجه شود یا حجم آب قابل ذخیره کاهش پیدا کند. به همین دلیل، تنظیم فشار باید با ابزار مناسب و مطابق دستورالعمل سازنده انجام شود.

توجه: اندازه‌گیری فشار آب در مسیر دستگاه با اندازه‌گیری فشار هوای اولیه مخزن متفاوت است. برای این کار باید از محل و روش اندازه‌گیری صحیح استفاده کنید.

علائم خرابی مخزن تصفیه آب

مخزن نیز مانند سایر قطعات دستگاه تصفیه آب ممکن است در طول زمان دچار فرسودگی یا اختلال شود. تشخیص به‌موقع مشکل می‌تواند از کاهش کارایی دستگاه و تعویض غیرضروری قطعات دیگر جلوگیری کند.

مهم‌ترین نشانه‌های احتمالی خرابی مخزن عبارت‌اند از:

۱. کاهش حجم آب قابل برداشت

اگر مخزن پیش از این حجم مناسبی آب ذخیره می‌کرده اما اکنون مقدار آب خروجی به‌طور محسوسی کاهش یافته است، ممکن است فشار باد اولیه نامناسب شده باشد یا دیافراگم و ساختار داخلی مخزن دچار مشکل شده باشند.

۲. خروج آب بسیار کم از شیر برداشت

اگر هنگام باز کردن شیر، آب با فشار بسیار کم خارج می‌شود، یکی از بخش‌هایی که باید بررسی شود مخزن است. البته گرفتگی فیلترهای مسیر خروجی، مشکل شیر برداشت یا ایراد در اتصالات نیز می‌تواند علت این وضعیت باشد.

۳. خارج شدن آب از شیر هوای مخزن

در مخازن دیافراگمی، اگر هنگام بررسی شیر هوا به‌جای هوا آب خارج شود، احتمال آسیب‌دیدگی دیافراگم داخلی وجود دارد. در چنین شرایطی مخزن باید از نظر سلامت ساختار داخلی بررسی شود.

۴. نشتی از بدنه یا محل اتصال

نشتی از بدنه، شیر مخزن یا رزوه اتصال می‌تواند باعث کاهش فشار و اختلال در عملکرد سیستم شود. ابتدا باید محل دقیق نشتی مشخص شود؛ زیرا ممکن است مشکل از آب‌بندی اتصال باشد، نه خود مخزن.

۵. پر نشدن مناسب مخزن

اگر مخزن به‌درستی پر نمی‌شود، علت می‌تواند از فشار نامناسب آب ورودی، عملکرد پمپ، فیلترهای پیش‌تصفیه، ممبران، شیر برقی یا سایر قطعات دستگاه باشد. بنابراین نباید بدون بررسی کل سیستم، خرابی مخزن را قطعی دانست.

نحوه نگهداری از مخزن تصفیه آب

نگهداری صحیح از مخزن می‌تواند به افزایش عمر مفید آن و حفظ عملکرد مناسب دستگاه کمک کند.

برای مراقبت از مخزن به نکات زیر توجه کنید:

مخزن را در محل مناسب و دور از ضربه و آسیب فیزیکی قرار دهید.

از وارد کردن فشار اضافی به بدنه و اتصالات خودداری کنید.

محل اتصال و شیر مخزن را به‌صورت دوره‌ای از نظر نشتی بررسی کنید.

فشار هوای اولیه را طبق برنامه سرویس و دستورالعمل سازنده کنترل کنید.

از قرار دادن اجسام سنگین روی مخزن خودداری کنید.

از اتصال مخزن به دستگاهی که فشار کاری آن با مشخصات مخزن سازگار نیست پرهیز کنید.

در صورت مشاهده بوی غیرعادی، آلودگی یا تغییر کیفیت آب، علاوه بر مخزن، فیلترها و شرایط بهداشتی کل دستگاه را بررسی کنید.

مخزن تحت فشار را نباید خودسرانه باز کرد یا برای تعمیر ساختار داخلی آن اقدام کرد. تعمیر و تنظیم باید توسط فرد آشنا با تجهیزات تحت فشار و مطابق دستورالعمل سازنده انجام شود.

نصب مخزن تصفیه آب چگونه انجام می‌شود؟

نصب مخزن باید با رعایت نکات ایمنی و سازگاری اتصالات انجام شود. در بیشتر دستگاه‌های خانگی RO، مخزن از طریق یک شیر و رابط مخصوص به مسیر ذخیره آب متصل می‌شود.

مراحل کلی نصب عبارت‌اند از:

بررسی سالم بودن بدنه و اتصالات مخزن

کنترل مشخصات و فشار اولیه مطابق دستورالعمل سازنده

انتخاب محل مناسب با فضای کافی برای نصب

استفاده از رابط و شلنگ سازگار با دستگاه

آب‌بندی صحیح محل اتصال

باز کردن شیر مخزن و راه‌اندازی دستگاه

بررسی نشتی پس از ورود آب به مخزن

اگر مخزن جدید نصب شده است، دستورالعمل شست‌وشو یا آماده‌سازی اولیه سازنده را رعایت کنید. همچنین برای تعویض مخزن قدیمی، ابتدا دستگاه را از برق جدا کرده و فشار آب مدار را به روش ایمن تخلیه کنید.